Please download to get full document.

View again

of 11
All materials on our website are shared by users. If you have any questions about copyright issues, please report us to resolve them. We are always happy to assist you.

Assessment of bruxism awareness and related various factors in young adults

Category:

Philosophy

Publish on:

Views: 19 | Pages: 11

Extension: PDF | Download: 0

Share
Related documents
Description
Cumhuriyet Dental Journal Volume 17 Issue 4 doi: /cdj Cumhuriyet Dental Journal available at Volume 16 Number 1 e-issn : Official
Transcript
Cumhuriyet Dental Journal Volume 17 Issue 4 doi: /cdj Cumhuriyet Dental Journal available at Volume 16 Number 1 e-issn : Official Publication of Cumhuriyet University Faculty of Dentistry RESEARCH ARTICLE Assessment of bruxism awareness and related various factors in young adults Sevgi Şener, DDS, PhD, a Said Karabekiroğlu, DDS, PhD, b Nimet Ünlü, DDS, PhD c a Necmettin Erbakan University, Faculty of Dentistry, Department of Radiology, Konya, Turkey b Necmettin Erbakan University, Faculty of Dentistry, Department of Restorative Dentistry, Konya, Turkey c Necmettin Erbakan University, Faculty of Dentistry, Department of Restorative Dentistry, Konya, Turkey ARTICLE INFO Article history: Received 29 April 2014 Accepted 10 August 2014 Keywords: Nocturnal bruxism Incisal tooth wear Oral hygiene Socioeconomic factors ABSTRACT Objectives: The aim of this study was to determine the prevalence of bruxism awareness and related various factors in young adults attending a university dental clinics in Konya, Turkey. Materials and Methods: This study was carried out on 510 young adult students (18-25 years old) of both gender from Dentistry Faculty of Selçuk University. The data were collected by means of a questionnaire completed by the subjects, which included questions about age, gender, parental educational status, family income and oral hygiene habits. All anterior teeth present in the mouth were scored for incisal tooth wear (ITW) according to the criteria based on the Tooth Wear Index of Smith and Knight. Data were analyzed using Chi Square tests. Results: The prevalence of bruxism awareness was %33,9. No association was found between bruxism and age, medical problem, mother s educational status, family income and brushing before bedtime. The analysis of data showed a significant correlation between the bruxism and incisal tooth wear, tooth brushing frequency, father s educational status and gender. Conclusions: Bruxism in this dentistry students group appears to be common. As a conclusion, it is difficult to diagnose bruxism due to subjective findings. ITW is considered as an objective finding, therefore it is very valuable in the diagnosis of bruxism. Corresponding author at: Said KARABEKIROĞLU, Necmettin Erbakan University, Faculty of Dentistry, Department of Restorative Dentistry, Karatay/Konya. *This study Dentistry and Endodontics Department was presented at the Meeting. (*Dentistry and Endodontics Department Meeting, VA Palace Hotel, Kyrenia, September 2012). 361 Cumhuriyet Dental Journal Volume 17 Issue 4 doi: /cdj Cumhuriyet Dental Journal available at Volume 16 Number 1 e-issn : Official Publication of Cumhuriyet University Faculty of Dentistry ARAŞTIRMA MAKALESI Genç yetişkin bireylerde bruksizm farkındalığı ve ilişkili değişik faktörlerin değerlendirilmesi Sevgi Şener, DDS, PhD, a Said Karabekiroğlu, DDS, PhD, b Nimet Ünlü, DDS, PhD c a Necmettin Erbakan Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Oral Diagnoz ve Radyoloji Anabilim Dalı, Konya, Türkiye b Necmettin Erbakan Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Restoratif Diş Tedavisi Anabilim Dalı, Konya, Türkiye c Necmettin Erbakan Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Restoratif Diş Tedavisi Anabilim Dalı, Konya, Türkiye MAKALE BILGI Makale geçmişi: Alınan 29 Nisan 2014 Kabul 10 Ağustos 2014 Anahtar Kelimeler: Nokturnal bruksizm İnsizal diş aşınması Ağız hijyeni Sosyoekonomik faktörler ÖZET Amaç: Bu çalışmanın amacı genç yetişkin bireylerin bruksizm farkındalığı düzeyini incelemek ve değişik faktörlerle ilişkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Selçuk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesinde, her iki cinsiyetten (18-25 yaş arasındaki) 510 genç yetişkin öğrenci üzerinde gerçekleştirildi. Bireylerden cinsiyet, sistemik durum, anne-baba eğitim düzeyi ve gelir düzeyi konularında sorular içeren anket formunu doldurmaları istendi. İnsizal dişlerin aşınma düzeyini belirlemek amacıyla ağızda bulunan ön dişler Smith and Knight aşınma indeksine göre değerlendirildi. İstatistik analiz için Chi-square testi kullanıldı. Bulgular: Bruksizm farkındalığının oranı %33,9 olarak bulundu. Bruksizm ile yaş, sistemik durum, ilaç kullanımı, annenin eğitim düzeyi, ailenin gelir düzeyi, hekime gitme sıklığı, yatmadan önce fırçalama arasında anlamlı ilişki bulunamadı (p 0.05). Diğer yandan bruksizm ve cinsiyet (p=0,013), bruksizm ve babanın eğitim düzeyi (p=0.005), bruksizm ve diş fırçalama sıklığı (p=0,014), bruksizm ve insizal diş aşınması (p=0,003) arasında anlamlı ilişki bulundu. Sonuçlar: Diş hekimliği öğrencilerinde bruksizmin yaygın olduğu görülmektedir. Subjektif bulgular vermesinden dolayı bruksizmin teşhisi oldukça zordur. Diğer yandan insizal diş aşınmasının objektif bulgu verdiği düşünülür ve bu nedenle bruksizm teşhisinde önemi büyüktür. At Sorumlu yazar: Said KARABEKİROĞLU, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Dişhekimliği Fakültesi, Restoratif Diş Tedavisi Anabilim Dalı, Karatay/Konya. e-posta: Bu çalışma 17. Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalları Toplantısında sunulmuştur. (17. Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalları Toplantısı, Vuni Palace Hotel, Girne, Eylül 2012) 362 GİRİŞ Bruksizm, diş gıcırdatma ve/veya diş sıkma ile belirli güçlü çene hareketlerinin neden olduğu olağan dışı artmış aktivite olarak tanımlanan ve sık görülen bir bozukluktur. 1 Halk arasında bruksizm tanımı genel olarak diş gıcırdatma şeklinde tarif edilmektedir. Yüzyıllar boyunca bu bozukluğu tanımlamak için diş yüzeylerinin non-fonksiyonel olarak gıcırdatılması, Karolyi etkisi, okluzal alışkanlık nevrozu, bruksomani, neuralgia travmatica şeklinde farklı terimler kullanılmıştır 2. Bruksizm sınıflamasının; gerçekleştiği zaman, etiyoloji, motor aktivite tipi ve geçmişte var olup olmamasına göre yapıldığı bildirilmiştir. 3 En sık olarak kullanılan sınıflamanın bruksizmin gerçekleştiği zamana göre olduğu, bununda gündüz gerçekleşen diurnal ve gece gerçekleşen nokturnal bruksizm olarak ikiye ayrıldığı rapor edilmiştir. 3 Diurnal bruksizmde, istemsiz çene kası kasılması ve dişleri sıkma ön planda olup; dişleri birbirine sürtme ve/veya diş gıcırdatma daha seyrektir. Aile sorumluluğu veya iş stresi gibi yaşamı etkileyen durumlarla, gerginlik ve anksiyete durumlarında diurnal bruksizm ortaya çıkabilir 3. Nokturnal bruksizm ise uyku esnasında gelişir ve en sık rastlanan tip olduğu düşünülmektedir 4. Dünya genelinde bruksizmin oldukça sık görülen bir parafonksiyon olduğu düşünülmektedir. Popülasyonun genelinde bu alışkanlık ile ilgili kesin bir görülme sıklığı rapor etmek oldukça zordur. Subjektif doğası nedeniyle bruksizm teşhisinde dünya genelinde kabul edilen ortak bir görüş olmamakla birlikte farklı tanı yöntemleri vardır 5. Bruksizm için prevalans ölçümleri bruksizmin nasıl tanımlandığına ve değerlendirildiğine bağlı olarak değişir 5. Bruksizm prevalansının genel olarak çocuklarda %14-20, yaş arası genç yetişkinlerde %13, yetişkinlerde %9, 60 ve üstü yaş grubunda ise %3 civarında olduğu rapor edilmiştir 6. Diurnal tip daha çok bayanlar olmak üzere toplumun %20 sinde görülürken 3,7, nokturnal tipin %8-16 arasında görüldüğü bildirilmiştir 7. Nokturnal tipte bireylerin farkında olmaması nedeniyle gerçek sıklığını belirlemek zordur, fakat her iki cinsiyette eşit görüldüğü, genç yaşta daha sık olmakla birlikte yaşla beraber azaldığı öne sürülmektedir 8. Bruksizm; dişlerde aşınmalar, kırıklar, periodontal destek kaybı, mobilite, çiğneme kasları ve temporomandibular eklem (TME) bölgesinde ağrı ve ses, nadiren baş ağrısı gibi problemlere neden olabilir. 9 Etiyolojisi henüz tam aydınlatılmamış olsa da bruksizmin oluşumunun ve patogenezinin multifaktöriyel olduğu düşünülmektedir. Araştırmacılar bruksizmin etiyolojisinde dental, sistemik ve psikolojik faktörlerin rol oynadığını belirlemişlerdir; ancak bu faktörlerin hangisinin baskın olduğu tartışma konusudur. Son yıllarda bruksizmin anksiyete ve strese bir yanıt olarak geliştiği daha fazla kabul gören bir görüştür Bruksizmin oluş nedenlerine yönelik çalışmaların sayısı gün geçtikçe artsa da, bu klinik problem hâlâ anlaşılması zor ve tartışmaya açık bir konudur. Ayrıca ilgili çalışmaların karşılaştırılması ve eşdeğerliliklerinin belirlenmesi oldukça zordur. Diğer bir problem de, hastalığın yaygınlığı üzerine ırk ve cinsiyetin etkisinin tam kesinleşmemiş olmasıdır 8. Literatürde, çocuk ve yaşlı bireylerde görülen bruksizm ile ilgili çok sayıda araştırma bulunmaktadır 6,8. Ancak, genç yetişkin bireylerde, özellikle sosyoekonomik faktörler ve ağız bakım alışkanlıklarının bruksizm ile ilişkisini inceleyen herhangi bir çalışma bulunmamaktadır. Bundan dolayı bu araştırmada genç yetişkin bireylerin bruksizm farkındalığı düzeyini incelemek ve insizal diş aşınmaları, sosyoekonomik faktörler ve ağız bakımı ile ilişkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. 363 GEREÇ VE YÖNTEM Bu çalışma Selçuk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesinde okuyan yaşları arasında olan toplam 510 (294 kadın ve 216 erkek) öğrencinin değerlendirilmesiyle gerçekleştirildi. Çalışma için etik kurul onayı Selçuk Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Değerlendirme Komisyonu ndan alındı. Çalışma öncesinde bireyler araştırma hakkında bilgilendirildi ve bilgilendirilmiş onam formu alındı. Katılımcıların çalışmaya dahil edilmesinde sadece diş hekimliği fakültesinde öğrenci olma şartı arandı. Bireylerden sistemik durum, ilaç kullanımı, ağız bakımı, anne-baba eğitim düzeyi, gelir düzeyi ve diş sıkma alışkanlığı konularında sorular içeren anketi (Tablo-1) uygun bir şekilde doldurmaları istendi (n=510). Anket formunda bruksizm etiyolojisi ile ilgili sorulardan 17 en az iki soruya evet cevabı veren bireyler bruksizm farkındalığı var olarak kabul edildi. Daha sonra ön dişlerdeki aşınmalar amacıyla klinik muayeneye davet edilen 510 bireyden 423 ü bu muayeneye katıldı (n=423). Sonuçta 510 birey bruksizm ve (insizal diş aşınması dışındaki) ilişkili faktörler açısından değerlendirilirken, sadece 423 birey insizal diş aşınması ve bruksizm ilişkisi açısından klinik olarak değerlendirilebildi. Tablo-1. Çalışmada kullanılan anket formu. Yaşınız: Cinsiyetiniz: Sistemik probleminiz var mı? Varsa nedir? a) Var b) Yok Düzenli olarak kullandığınız bir ilaç var mı? Varsa nedir? a) Var b) Yok Diş fırçalama sıklığı? a) Arada sırada b) Haftada iki c) Her gün d) Günde 2 defa/daha fazla Yatmadan önce dişlerinizi fırçalar mısınız? a) Evet b) Hayır Diş hekimine gitme sıklığınız? a) 6 ayda bir b) Yılda bir c) Şikayetim olduğunda Annenizin eğitim düzeyi: a) Eğitimi yok b) İlkokul c) Lise d) Üniversite Babanızın eğitim düzeyi: a) Eğitimi yok b) İlkokul c) Lise d) Üniversite Ailenizin gelir düzeyi: a) Düşük (2 bin TL ve altı) b) Orta (2-4 bin TL) c) Yüksek (4 bin TL üstü ) Uyandıktan sonra eklem bölgenizde veya çenenizde ağrı hissediyor musunuz? a) Evet b) Hayır Çenenizi açıp kapatırken eklem bölgenizden ses geldiği oluyor mu? a) Evet b) Hayır Diş gıcırdatma alışkanlığınız olduğunu düşünüyor musunuz? a) Evet b) Hayır Diş sıkma alışkanlığınız olduğunu düşünüyor musunuz? a) Evet b) Hayır Gün içerisinde bu şikayetleriniz sizi etkiliyor mu? a) Evet b) Hayır 364 İnsizal diş aşınmalarının teşhisi amacıyla 423 bireyin bütün ön dişleri Smith and Knight 31 aşınma indeksine göre klinik olarak değerlendirildi (Tablo-2). Elde edilen verilerin istatistik analizi için Chi-square testi kullanıldı. Bütün istatistik analizler için Windows SPSS 13 programından yararlanıldı. BULGULAR Bu araştırmanın sonucunda elde edilen verilerin Chi-square testi ile yapılan istatistik analizlerinin sonuçları Tablo ve 6 da ayrıntılı olarak gösterilmiştir. Araştırmanın istatistiki analiz sonuçlarına göre genç yetişkinlerde bruksizm farkındalığının oranı %33,9 olarak bulundu. Bruksizm ile yaş, sistemik durum, ilaç kullanımı, annenin eğitim düzeyi, ailenin gelir düzeyi, hekime gitme sıklığı, yatmadan önce fırçalama arasında istatistikî olarak anlamlı ilişki bulunamadı (Tablo 3-6, p 0.05). Diğer yandan bruksizm ve cinsiyet (p=0,013), bruksizm ve babanın eğitim düzeyi (p=0.005), bruksizm ve diş fırçalama sıklığı (p=0,014), bruksizm ve insizal diş aşınması (p=0,003) arasında istatistiki olarak anlamlı ilişki bulundu (Tablo 3-6). Sonuçlarımız incelendiğinde bruksizm oranı kadınlarda %38 iken, bu oranın erkeklerde %28 olduğu ve farkın anlamlı olduğu ortaya çıkmıştır (p 0.05). Baba eğitim düzeyi lise ve daha alt seviyede olan bireylerde bruksizmin anlamlı derecede fazla olduğu görülmüştür (p 0.05). Diş fırçalama seviyesinin bruksizm ile ilişkisi incelendiğinde, dişlerini günde en az bir kez veya daha fazla fırçalayan bireylerin bruksizm yatkınlığının daha fazla olduğu bulunmuştur (p 0.05). TARTIŞMA Bu çalışmada genç yetişkin bireylerin bruksizm farkındalığının düzeyi incelenmiş ve bruksizmin sosyoekonomik faktörler, ağız bakımı ve insizal diş aşınma düzeyi ile ilişkisi değerlendirilmiştir. Bruksizm görülme sıklığı ile ilgili veriler, farklı teşhis metodları, farklı klinik değerlendirmeler, geniş yaş aralıkları ve farklı toplumlar incelenerek yapıldığından oldukça çelişkilidir. Genel olarak toplumda bruksizm farkındalığı oranının %15-23 arasında olduğu düşünülse de klinik çalışmaların sonuçlarına göre bu rakam %5-96 arasında büyük bir değişkenlik göstermektedir yaş arasındaki 735 bireyin değerlendirildiği bir çalışmada bu Tablo-2. İnsizal diş aşınması teşhisinde kullanılan Smith and Knight indeksi. 31 Skor Yüzey Kriter 0 B/L/O/I Mine yüzeyinde kayıp yok 1 B/L/O/I Mine kaybı 2 B/L/O/I Ekspoz dentinli mine kaybı yüzeyin 1/3 ünden az Ekspoz dentinli mine 3 B/L/O/I Ekspoz dentinli mine kaybı yüzeyin 1/3 ünden fazla Mine ve dentin kaybı fakat pulpa ya da sekonder dentin ekspozu yok 4 B/L/O/I Pulpa ekspozu ya da sekonder dentin ya da tüm minenin kaybı Pulpa ekspozu ya da sekonder dentin ekspozu (B: Bukkal, L: Lingual, O: Okluzal, I: Insizal) 365 Tablo-3: Bruksizm ve yaş - cinsiyet ilişkisi. Bruksizm p değeri Evet Hayır Toplam Cinsiyet Kadın ,013 Erkek Yaş Toplam ,064 Tablo-4: Bruksizm ve sistemik problem - ilaç kullanımı ilişkisi. Bruksizm p değeri Evet Hayır Toplam Sistemik Problem Var ,356 Yok İlaç Kullanımı Var ,540 Yok Toplam oran %15 olarak belirlenmiştir 14. Matsuka ve ark, yaş arasındaki 672 bireyin katıldığı araştırmalarında bruksizm görülme sıklığını %34 olarak rapor etmişlerdir 15. Diğer bir çalışmada, yaş arasındaki 1014 birey incelendiğinde bu oranın %27,2 olduğu bildirilmiştir 16. Ayrıca daha kapsamlı bir araştırmada, bruksizm görülme sıklığının çocuklarda %14-20, yaş arası genç yetişkinlerde %13, yetişkinlerde %9, 60 ve üstü yaş grubunda ise %3 civarında olduğu rapor edilmiştir 6. İstanbul da yapılan bir araştırmada 795 bireyin %45,7 sinde bruksizm farkındalığı olduğu bildirilmiştir 17. Bizim çalışmamızın sonuçlarına göre, yaş aralığındaki 366 Tablo-5: Bruksizm ve ağız bakım faktörleri ilişkisi. Bruksizm p değeri Diş Fırçalama Sıklığı Evet Hayır Toplam Arada sırada Haftada iki Günde Günde ,014 Yatmadan Fırçalama Evet Hayır ,442 Hekime Gitme Sıklığı 6 ayda bir Yılda bir Şikayet halinde Toplam ,199 genç yetişkinlerde bruksizm görülme sıklığı %33,9 olarak bulunmuştur. İlgili literatür incelendiğinde ve sonuçlarına bakıldığında, görülüyor ki sadece bir çalışma haricinde tüm çalışmalarda geniş bir yaş aralığı kullanılmış ve bu geniş yaş aralığından elde edilen sonuçların da yine geniş bir aralıkta yüzdeler ortaya koyduğu görülmektedir. Bizim çalışmamızda ise sadece yaş arası genç yetişkinler çalışmaya dahil edilerek %33,9 luk bir bruksizm farkındalığı elde edilmiştir. Bu sonuç literatürdeki ortalamalar ile uyumluluk göstermektedir. Çalışmamızdan elde edilen veriler, bruksizmin kadınlarda, erkeklere göre daha yaygın karşılaşılan bir sorun olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar literatürdeki bazı çalışmalarla 14,18 uyumluluk göstermektedir, ancak bazı çalışmalarda 7,16 kadınlar ve erkekler arasında bruksizm görülme sıklığı açısından fark olmadığı rapor edilmiştir. Bu çalışmalardan biri olan ve Melis ve ark nın İtalyan birey üzerinde yaptıkları çalışmada bu problemin kadınlar ve erkeklerde eşit görüldüğü bildirilmiştir. Diğer yandan Allen ve ark. 19 ise kadınların, erkeklere kıyasla bruksizme daha yatkın olduklarını rapor etmişlerdir. Çalışmaların sonuçları arasındaki bu farklılıkların toplumlardaki davranışsal, psikososyal, hormonal ve bünyesel etkenlerin değişikliğinden kaynaklandığı düşünülebilir 20. Bruksizm teşhisi için epidemiyolojik çalışmalarda farklı yöntemler önerilmektedir 21. Bu tekniklerden biri de direkt ağızdan 22 veya ölçü modellerinden 23 dişlerdeki aşınma miktarını belirlemektir. Bununla birlikte özellikle bazı hastalarda bruksizmin fonksiyonel ya da parafonksiyonel bir alışkanlık olup olmadığını belirlemek oldukça zordur 24. Çünkü ilerleyen yaşla birlikte dişlerdeki aşınmalar fizyolojik olarak artmaktadır ve bu durumun bruksizm ile direk olarak ilişkilendirilmesi oldukça tartışmalı bir konudur 25. Diğer önemli bir nokta insizal diş aşınması teşhisinin zamanlamasıdır, 367 Tablo-6: Bruksizm ve sosyoekonomik faktörler insizal diş aşınma düzeyi ilişkisi. Bruksizm p değeri Evet Hayır Toplam Eğitim yok Anne Eğitim Düzeyi Baba Eğitim Düzeyi Ailenin Gelir Düzeyi İnsizal Diş Aşınması İlkokul Lise Üniversite Eğitim yok İlkokul Lise Üniversite Düşük Orta Yüksek Toplam Skor Skor Skor Toplam ,180 0,005 0,313 0,003 çünkü henüz bruksır olmuş bir bireyde atrizyon bulgusuna rastlanamaz ve bu birey bruksizm açısından risksiz kabul edilebilir. Aynı şekilde ağız bulgularında insizal diş aşınmasına rastlanan bir bireyinde bruksizm problemi sonlanmış olmasına rağmen birey bu durumun farkında olmayabilir. Ayrıca diş aşınması bruksizm dışında başka birçok etkenle ortaya çıkmış olabilir 26. Genel olarak yapılan çalışmalarda 27 bruksizm ve diş aşınması arasında ilişki bulunduğu gözardı edilemez bir durumdur. Çalışmamızın sonucunda genç yetişkin bireylerin bruksizm farkındalığı ve insizal diş aşınma düzeyinin bulguları arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Bu sonuç bruksır bireylerin dişlerine kapanış esnasında uyguladıkları basıncı ve sonucunda oluşan aşınma durumunun varlığı bilgisini destekler niteliktedir. Diğer yandan nokturnal bruksizm teşhisi için polisomnografi yönteminin uygulanması tavsiye edilmektedir 21, fakat çalışmamızdaki hasta sayısının yüksek olması sebebiyle bu yöntem kullanılamamıştır. Bu yüzden çalışmamızda hastanın anamnezi ve aşınma bulguları birlikte değerlendirilmiştir. 368 Yapılan çalışmalarda diş fırçalama sıklığı ve dişlerde oluşan aşınma lezyonlarının pozitif ilişkili olduğu gösterilmiştir 27. Çalışmamızın sonucunda bruksır bireylerin diğer bireylere göre dişlerini anlamlı derecede daha sık fırçaladıkları ortaya çıkmıştır. Bruksizm sonucunda dişlerini aşındırmaya başlayan bireylerin dişlerindeki mine tabakasının inceldiğini gördüklerinde bu durumdan rahatsız oldukları ve dişlerinin daha beyaz olması için daha sık fırçalamaya başladıkları söylenebilir. Çalışmamızın sonuçlarına göre babanın eğitim düzeyi ve bruksizm arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmektedir. Cheifetz ve ark. 28 nın 854 çocuk ve ailesi üzerinde yaptıkları bir araştırmada anne veya babanın çalışma durumu incelenmiş ve bruksizm ile ilişkili olmadığı bildirilmiştir. Yine Laberge ve ark çocuğu uzun süreli olarak incelemiş ve babanın eğitim seviyesinin bruksizm üzerinde etkili olmadığını bildirmişlerdir. Diğer yandan Seraj ve çalışanları 30 İran da 4-12 yaş arasındaki 600 çocuk üzerinde yaptıkları çalışmalarında annesi çalışmayan çocukların, annesi tüm gün çalışan çocuklara göre daha az bruksizm belirtisi gösterdiğini bildirmiş ve bu durum anneleriyle vakit geçirmenin çocukların bruksizme olan yatkınlığını azalttığı görüşüyle açıklanmıştır. Bizim çalışmamızda babanın eğitim seviyesinin bruksizm üzerinde etkili olduğu görülmektedir. Bu da diş hekimliği öğrencilerinde babanın eğitim seviyesinin bireylerin yaşam kalitesi üzerinde etkili olduğu ve bu durumun öğrencilerin bruksizme olan yatkınlığının bir sebebi olabileceği şeklinde açıklanabilir. Son olarak çalışmamızda çalışılan bireylerin genç bir popülasyonu temsil ettiği ve bruksizm belirtileri
Similar documents
View more...
Search Related
We Need Your Support
Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

Thanks to everyone for your continued support.

No, Thanks